Historyk literatury, krytyk, tłumaczka literatury niemieckiej, profesor nadzwyczajny na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zajmuje się literaturą przełomu XIX/XX wieku, literaturą współczesną, polsko-niemieckimi związkami kulturowymi, przekładem literackim.

Ukończyła studia polonistyczne na UJ, w 1986 obroniła doktorat, w 2001 zrobiła habilitację, od 2006 jest profesorem UJ. W latach 1983-87 była lektorką języka i literatury polskiej na Uniwersytecie Humboldtów w Berlinie. Wielokrotnie prowadziła gościnne wykłady na uniwersytetach niemieckich (w Jenie, Kolonii, Lipsku, Berlinie, Moguncji/Germersheim) oraz w Wiedniu i Grenoble. Była stypendystką kilku zagranicznych fundacji naukowych i literackich, m.in. Deutsches Schillergesellschaft w Marbach, Literaturakademie w Ranis, Internationale Writers’ and Translators’ Centre of Rodos, Baltic Centre for Writers and Translators, Gotland. Wielokrotnie organizowała spotkania pisarzy polskich i niemieckich (m.in. we współpracy z Lesezeichen e.V. w Jenie), kierowała kilkoma polsko-niemieckimi projektami naukowymi i literackimi.

Autorka książek wydawanych w Polsce i w Niemczech: “Der geniale Pole”? Niemcy o St. Przybyszewskim (Kraków 1993, 1996), “Der geniale Pole”? Stanislaw Przybyszewski in Deutschland (przeł. D. Scholze, Paderborn 1996), Naturalistyczne dramaty (Kraków 2001, II wyd. 2008); Stanisław Przybyszewski – pisarz nowoczesny. Eseje i proza – próba monografii (Kraków 2008). Przygotowała do druku i opatrzyła obszernymi komentarzami dzieła St. Przybyszewskiego: Dzieci szatana (Kraków 1993), zbiór “Synagoga szatana” i inne eseje (przekład z języka niemieckiego; Kraków 1995), Poematy prozą (Kraków 2003). Pod jej redakcją ukazało się kilkanaście książek, m.in. tomy: Über Stanislaw Przybyszewski. Rezensionen – Erinnerungen – Porträts – Studien (Paderborn 1995), Recepcja literacka i proces literacki. Literarische Rezeption und literarischer Prozess (razem z. G. Ritzem; Kraków 1999), Lektury Polonistyczne. Od realizmu do preekspresjonizmu (Kraków 2001), Literatura wobec nowej rzeczywistości (Kraków 2005), Postmosty. Polacy i Niemcy w nowej Europie. Tom poświęcony pamięci Henryka Bereski (Kraków 2006); Krynickie Jesienie Literackie. Poezje, eseje, głosy (Kraków 2007); Fährmann grenzenlos. Deutsche und Polen im heutigen Europa. Zu Gedenken an Henryk Bereska (z B. Helbig-Mischewski, Olms-Verlag, Hildesheim, Zürich, New York 2008).
Opublikowała ponad sto artykułów i rozpraw zamieszczanych w prestiżowych czasopismach (m. in. „Pamiętnik Literacki”, Ruch Literacki”, “Przegląd Humanistyczny”, „Zeitschrift für Slawistik”, Zeitschrift für slavische Philologie”) i tomach zbiorowych w Polsce, Niemczech, Austrii i Szwajcarii.

Ważniejsze rozprawy w języku niemieckim: Die Rolle des Slawentums bei der Rezeption der Deutschen um die Jahrhundertwende XIX/XX, w: The Slavs in the Eyes of the Occident, the Occident in the Eyes of the Slavs, pod red. M. Cieśli-Korytowskiej, Cracow 1992; Misogynischer Diskurs in der europäischen Kultur um 1900, w: Übergänge und Verflechtungen. Kulturelle Transfers in Fallstudien. Hg. von G. Kokorz, H. Mitterbauer. Bern 2004; (Männliche) Krankheit als Maskerade? Neurotiker, Hysteriker und Narzisse in der Künstlerprosa des polnischen Modernismus, przeł. B. Helbig-Mischewski, w: Anthropologie der Maske. Festschrift für Prof. Bodo Zelinsky, Köln 2006; Über individuelle und kollektive Biographie in polnischer und deutscher Prosa der letzten Jahre, w tomie: Berührungslinien. Polnische Literatur und Sprache aus der Perspektive des deutsch-polnischen kulturellen Austauschs, pod red. M. Marszalek i A. Nagórko, Olms-Verlag, Hildesheim, Zürich, New York 2006; Henryk Bereska – Architekt kulturellen Brücken, Dichter der Sinne, schlesich-berliischer Europäer, przeł. H. Petersen, w: Fährmann grenzenlos. Deutsche und Polen im heutigen Europa. Zu Gedenken an Henryk Bereska, red. B. Helbig-Mischewski, G. Matuszek, Olms-Verlag, Hildesheim – Zürich - New York 2008

Przekłady literatury niemieckiej: St. Przybyszewski, „Synagoga szatana” i inne eseje, Oficyna Literacka, Kraków 1995; D. Kalka, Wszystko to tylko teatr i inne opowiadania, Poznań 1999 (razem z M. Śniecińskim); H. Bereska, Familoki (wybrane wiersze), Kraków 2001; F. Mitterer, Dzika kobieta, w: F. Mitterer, Teatr zaangażowany. Antologia współczesnej dramaturgii austriackiej, t. 3, Warszawa 2002; St. Przybyszewski, Nokturn, w: St. Przybyszewski, Poematy prozą, oprac. G. Matuszek, Kraków 2003.
Przekłady poezji niemieckiej publikowane w pismach: „Studium” 1995 nr 1 (R. Bielefeldt, U. Nevermann, L. Mechtenberg, A. Laudert), „NaGłos” 1996 nr 22 (wiersze H. Bereski), „Studium” 1997 nr 6 (wiersze R. Erba), „Dekada Literacka” 2002 nr 5/6 (wiesze i proza W. Kirstena, L. Scherzera, M. Biskupka, J-F. Dwarsa, H. Schirnecka, Y. Sauerbiera).

Wybrane przekłady eseistyki naukowej: U. Steltner, Polska dramaturgia w Niemczech w latach 1945-1995, „Slavia Occidentalis” 2004 z. 61; O. Münzberg, Czy literatura europejska jest sumieniem Europy? w: Po(st)mosty. Polacy i Niemcy w nowej Europie. Tom ofiarowany pamięci Henryka Bereski, red. G. Matuszek, Księgarnia Akademicka, Kraków 2006; H.-Ch.Trepte, Alternatywa – Niemcy? Polscy pisarze w Niemczech przed i po roku 1989, w: tamże; U. Steltner, Polskie wiersze w niemieckim systemie wersyfikacyjnym. Refleksje nad sposobem tłumaczenia polskiej liryki na przykładzie Tadeusza Różewicza, w: tamże; H. D. Zimmermann, Przebiegły przewoźnik, w: tamże; . Helbig-Mischewski, Między omnipotencją a niemocą, wznoszenie się i infiltracja(?). O rozpadzie „porządku Ojca” i masochizmie w twórczości Brunona Schulza, „Przestrzenie Teorii”, Poznań 2007.

Jest założycielką i dyrektorem Studium Literacko-Artystycznego UJ (pierwszej w Polsce Szkoły Pisarzy) działającego od 1994 roku, członkiem Jablonowskische Gesellschaft der Wissenschaften zu Leipzig Societas Jablonoviana (od 1992), od 2005 wiceprezesem, a od 2008 prezesem krakowskiego oddziału Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.