Rottermund Krzysztof

Urodzony 25.08.1957 r. w Kaliszu (Wielkopolska), historyk i teoretyk muzyki, publicysta i krytyk muzyczny, nauczyciel akademicki. Absolwent Akademii Muzycznej we Wrocławiu, dyplom z wyróżnieniem w zakresie teorii muzyki (1983), doktorat nauk humanistycznych w Instytucie Sztuki PAN w Warszawie (1992), w Niemczech nostryfikowany jako Doctor Scientiae Musicae, habilitacja na Uniwersytecie Wrocławskim (2006). Specjalizacja naukowa: historia polskiej kultury muzycznej XIX i XX wieku, teoria muzyki, instrumentologia. Pracownik naukowo-dydaktyczny w Instytucie Wychowania Muzycznego Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Kielcach (od 1983), następnie w Katedrze Edukacji Artystycznej Uniwersytetu Szczecińskiego (od 2000), obecnie profesor nadzwyczajny. Działał także jako strociel-korektor fortepianów i pianin (ukończył Technikum Budowy Fortepianów w Kaliszu). Od 1989 r. - w Niemczech, mieszka w Berlinie. Współpraca z Krajowym Ośrodkiem Badań i Dokumentacji Zabytków w Warszawie (ewidencja zabytkowych instrumentów muzycznych), Muzeum Historii Przemysłu (Dział Fortepianów) w Opatówku k. Kalisza, oraz innymi placówkami naukowymi w kraju i za granicą. Czynny udział jako referent w kilkudziesięciu konferencjach i sesjach naukowych, m.in. wielokrotnie w Warszawie, Wrocławiu, Poznaniu i Gdańsku, na Uniwersytecie w Bonn.

Członek zwyczajny Związku Kompozytorów Polskich (w Sekcji Muzykologów), Szczecińskiego Towarzystwa Naukowego, Kaliskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Nagrody i wyróżnienia: 1986 nagroda rektora WSP w Kielcach, 2006 stypendium twórcze Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, 2007 nagroda rektora Uniwersytetu Szczecińskiego i ponownie stypendium MKiDN.

Twórczość: ponad 300 publikacji, w tym 3 książki (Przemysł muzyczny Kalisza XIX i XX wieku ze szczególnym uwzględnieniem działalności rodziny Fibigerów, Wrocław 1985; Budownictwo instrumentów muzycznych na terenie Wielkopolski w XIX i 1. połowie XX wieku, Poznań 2002; Budownictwo fortepianów na Śląsku do 1945 roku, Szczecin 2004), hasła w encyklopediach i słownikach, artykuły naukowe, m.in. Allegro sonatowe w fakturze skrzypcowej sonat klasyków wiedeńskich, „Zeszyty Naukowe Akademii Muzycznej w Gdańsku”, Gdańsk 1986, nr 25; Wielkopolskie wytwórnie fortepianów w relacjach prasowych 1815-1939, „Zeszyty Naukowe Akademii Muzycznej w Gdańsku”, 1987, nr 26; Rękopisy i druki utworów Józefa Elsnera z Morawskiego Muzeum w Brnie i Słowackiego Muzeum Narodowego w Bratysławie, [w]: Tradycje Śląskiej Kultury Muzycznej, „Zeszyty Naukowe Akademii Muzycznej we Wrocławiu”, 1996, nr 69, „Souvenir de la Mer Baltique” Op. 19 von Karol Lipiński und die Danziger Episode seines Verfassers, [w]: Musica Baltica. Danzig und die Musikkultur Europas. Gdańsk and the European Musical Culture, Gdańsk 2000, Die Orgelbauer aus Kalisz im 19. und beginnenden 20. Jahrhundert, [w]: Musikgeschichte in Mittel- und Osteuropa. Mitteilungen der internationalen Arbeitsgemeinschaft an der Universität Leipzig, Heft 8, Chemnitz 2002, Autographen von Karol Lipiński in der Staatsbibliothek zu Berlin, [w]: Musikgeschichte in Mittel- und Osteuropa. Mitteilungen der internationalen Arbeitsgemeinschaft an der Universität Leipzig. Heft 9, Leipzig 2004, On a number of transcriptions of works by Fryderyk Chopin with regard to domestic music-making in the 19th and early 20th century, [w]: Chopin in performance: history, theory, practice, Narodowy Instytut Fryderyka Chopina, Warszawa 2004, Tradycje budownictwa fortepianów w Poznaniu – zarys historyczny i perspektywy badawcze, [w]: W muzycznym Poznaniu, w serii: Musica practica, musica theoretica, tom 7, Poznań 2004, Klavierbau in Schlesien bis zum Jahre 1945 – Historischer Abriss und Forschungsstand in Polen, [w]: Musikinstrumentenbau im interkulturellen Diskurs. Berichte des interkulturellen Forschungsprojekts „Deutsche Musikkultur im östlichen Europa“, Band 1, Stuttgart 2006, Koncerty skrzypcowe Karola Lipińskiego i ich dziewiętnastowieczne edycje ze zbiorów Staatsbibliothek zu Berlin, [w]: Karol Lipiński, życie, działalność, epoka, tom IV, Wrocław 2007, Chopin and Hesse. New facts about their acquaintance, [w]: “The American Organist” [New York] 2008 nr 3. Współpraca z czasopismami polonijnymi w Niemczech („Kurier Polonica” od 1998, „Słowo Polskie“) i z czasopismami w Polsce („Gazeta Antykwaryczna”, „Spotkania z Zabytkami”, „Słowo Żydowskie”, „Muzyka21”, „Ruch Muzyczny”, kwartalnik Instytutu Sztuki PAN „Muzyka”).

Bibliografia: Rottermund Krzysztof, [w]: Encyklopedia Szczecina, suplement 2, Szczecin 2007, informacje K. Rottermunda, Berlin, lipiec 2008 r.

Gebrüder Kolski – polonijna wytwórnia fortepianów w Berlinie

Oprócz robotników i stosunkowo nielicznej inteligencji, polonijne środowisko dawnego Berlina tworzyli kupcy, rzemieślnicy oraz drobni fabrykanci i przedsiębiorcy. Ciekawym epizodem w dziejach tej grupy społeczno-zawodowej była działalność braci Kolskich, prowadzących wytwórnię fortepianów i pianin oraz handel instrumentami muzycznymi. Dziewiętnastowieczny Berlin był nie tylko stolicą Prus, a od 1871 roku stolicą zjednoczonej Rzeszy, ale także „stolicą” niemieckiego przemysłu muzycznego, w którym budownictwo chordofonów klawiszowych odgrywało główną rolę. Również w pierwszych dekadach XX wieku zachował Berlin czołową pozycję w tej branży, mimo dużej konkurencji innych miast, np. Lipska. W ciągu XIX i początków XX wieku działały w Berlinie setki mniejszych i większych wytwórni fortepianów i pianin, warsztatów naprawczych, tzw. składów instrumentów, oraz samodzielnych stroicieli-korektorów [...]
Wśród dawnych berlińskich budowniczych fortepianów zwracają uwagę osoby noszące polskie nazwiska: Dobrowolski, Frankowiak, Gallowsky, Janowsky, Jaschinsky, Kilinski, Konetzny, Kripschinsky, w Poczdamie Bermicki, w Dreźnie Pawlikowsky, w Hanowerze Jeziorski. Zapewne większość z nich to osoby pochodzenia polskiego, których rodzice, dziadkowie, albo oni sami wyemigrowali za chlebem szukając szczęścia na terenach Niemiec. Podobnie zresztą wielu Niemców osiedliło się po 1815 roku (Kongres Wiedeński) na słabo uprzemysłowionych terenach Królestwa Polskiego i Cesarstwa Rosyjskiego, zakładając tam swoje firmy, i na ogół dość szybko ulegając polonizacji lub rusyfikacji.
Wytwórnia Gebrüder Kolski (Bracia Kolscy) założona została w roku 1906 jako spółka jawna (Offene Handelsgesselschaft), początkowo z siedzibą w podberlińskim Rixdorf [...] Założyciele berlińskiej wytwórni to pochodzący z Krakowa bracia Bronisław (Bruno) i Maksymilian (Max) Kolski [...]

(„Ruch Muzyczny” nr 12 z 8 czerwca 2008)