Gabinet Książki i Prasy Polskiej w Niemczech
Gabinet Książki i Prasy Polskiej w Niemczech utworzony został w sierpniu 2005 roku przy Zakładzie Badań Historycznych i Niemcoznawczych PIN - Instytutu Śląskiego w Opolu.
Celem Gabinetu jest: gromadzenie, opracowywanie oraz udostępnianie dorobku literackiego i publicystycznego osób i instytucji związanych z szeroko pojętym środowiskiem polskojęzycznym i polonofilskim. w Niemczech Działalność Gabinetu skierowana jest również na wielostronną promocję, która polega na prezentacji jego zasobów, organizacji wystaw, spotkań literackich, konferencji, ogłaszaniu i partycypowaniu w publikacjach na tematy polsko-niemieckie, upowszechnianiu multimedialnemu jego zasobów oraz na współpracy z podobnymi placówkami w Polsce i za granicą.
Impulsem do powołania Gabinetu była troska o los wielu dokumentów i wydawnictw, które znajdowały się na terenie Niemiec, m.in. - dipisowskich z lat 1945-1950, emigracyjnych, solidarnościowych oraz polonijnych i niemcoznawczych, które często ulegały zniszczeniu bądź nie były należycie przechowywane i mało wykorzystywane w obiegu społecznym. Dzisiaj stanowią one trzon najcenniejszych zbiorów Gabinetu służąc dobrze badaczom polsko-niemieckich kontaktów kulturalnych, studentom i innym zainteresowanym tą tematyką. Poza tym w zbiorach Gabinetu znajduje się prasa polonijna i emigracyjna, ok. 100 tytułów z lat 1945-2005. Gromadzi się także multimedia i dokumenty życia społecznego (korespondencje, plakaty, fotografie, druki ulotne, autografy, wycinki prasowe itp.) związane z działalnością osób, organizacji polonijnych, emigracyjnych i innych instytucji polonofilskich obrazujących ich życie i prace.
Podstawą zbiorów jest kilka tysięcy książek i czasopism pochodzących z kolekcji prywatnych m.in. Marii Kalczyńskiej (Opole), Leonarda Paszka (Essen) - inicjatorów powołania Gabinetu oraz badacza mniejszości narodowych w Europie i niemcoznawcy Józefa Byczkowskiego, duchowieństwa i przedstawicieli Polonii niemieckiej. Sąsiedztwo specjalistycznej biblioteki PIN - Instytutu Śląskiego w Opolu dobrze służy idei tego przedsięwzięcia. Funkcjonowanie Gabinetu wspiera budżet PIN Instytutu Śląskiego, działania organizatorów oraz życzliwość środowisk naukowych i pozyskiwani sponsorzy prywatni.